Steenmarters rukken steeds verder op

Sinds ze al langer niet meer gebruikt worden om er fraaie 'pelsenfrakken' of dito stola’s van te maken, waren steenmarters hier totaal uit het straatbeeld verdwenen. Van waar die plotse opstoot?
Annemie Groenen: “Eigenlijk is de doorstart begonnen in 1980 in Zwitserland. Ik volgde een tijd geleden een studiedag over het fenomeen. Daar wist men ons te vertellen dat de opmars verder gegaan is via Duitsland. Het zijn territoriale dieren, dat betekent dat de jongen op een bepaald moment weggejaagd worden om hun eigen stek te gaan zoeken. En zo wordt het verspreidingsgebied alsmaar groter.”

Als je ze op beeld ziet, zijn het eigenlijk schattige beestjes. Ik zeg meestal zelf dat het precies eekhoorns zijn met een fitnessabonnement en een portie steroïden. Moeten mijn katten nu bang worden?
“Een beetje steenmarter is zelfs groter dan een kat. Maar ze gaan zeker geen confrontatie aan. Ook van honden moeten ze niet weten. Ik heb zelf beelden van mijn wildcamera in de tuin en het is best een stevig beestje. Ik heb ook al verhalen van andere mensen met wildcamera’s dat ze meters hoog in bomen klimmen om nesten te roven.”

Hoe schattig de beestjes ook ogen, er wordt fiks over geklaagd. Laten we beginnen met een steenmarter in je huis. Zelf hoor ik ze ’s nachts geregeld over het plat dak van onze slaapkamer trippelen. Maar ik denk dat alle mogelijke ingangen afgeblokt zijn met gaas. Doe ik het goed?
“Dat zal zowat de enige oplossing zijn om marters uit je huis te houden. Want ze kunnen een behoorlijke ravage aanrichten. Omdat ze graag warm zitten, nestelen ze zich vaak op zolders, zeker als die geïsoleerd zijn. Ze hebben hun eigen toilet, hun latrines, die kunnen voor behoorlijke geuroverlast zorgen. De enige oplossing is ze proberen buiten te houden. Ze kunnen ook voor de nodige lawaaioverlast zorgen. Dat is een soort gekrijs dat ik eigenlijk met niets kan vergelijken. Het geluid van twee vechtende katers komt nog het dichtst in de buurt.”

Probleem nummer twee: de steenmarter heeft mijn kippenhok ontdekt als plek om aan een feestmaaltje te komen. Wat dan?
“Dan is er maar één afdoend middel. Zorg dat de dieren ’s nachts degelijk opgesloten zijn. Dat betekent dat je bv. kippen naar binnen laat en zorg dat ze goed beschermd zijn. Doe dat ook voor duiven, eenden en dwergkonijnen. Gewoon kippengaas is zelfs nog te dun, dat bijten ze door. Gebruik draad met openingen van maximaal 1,5 cm en een draaddikte van 1,5 mm. Als je zorgt dat je draad voldoende ver in de grond zit en je een stenen vloertje rondom de ren legt, houd je ook nog de vos weg. Marters zijn ook verzot op eieren. En ze zijn gek op vruchten en keukenafval. Dus niet schrikken als je daar iets van opmerkt.”

Voor we te veel gaan demoniseren, zijn er ook positieve aspecten?
“Zeker wel! Steenmarters zijn fervente vangers van muizen en ratten, dus dat pleit zeker in hun voordeel.”

Nogal wat automobilisten sakkeren over kapot geknaagde kabels onder hun motorkap. Terecht?
“Zeker wel. Marters zoeken graag warmte op en onder de motorkap is het meestal lekker warm. En dan durven ze wel eens aan allerhande kabels knagen. Er zijn diverse middeltjes waar over gepraat wordt: van kippengaas onder de wagen tot wc blokjes, maar je garagist kan ook een stroomstoottoestelletje installeren.”

Kunnen mensen met klachten bij jullie terecht?
“Wij hebben een meldpunt op ons e-loket. Daar kunnen mensen terecht met klachten over vossen, everzwijnen, wasberen en marters. En weet je waar de meeste klachten over binnenkomen? Over bevers die de waterhuishouding fiks op stelten zetten.”

Kan ik bij schade ergens terecht voor eventuele schadevergoeding?
“Je kan schade aanmelden via de website van ANB. Maar je moet kunnen aantonen dat je minstens één basismaatregel genomen hebt om schade te voorkomen. En de schade moet meer dan 300 euro bedragen. De klacht moet ook binnenkomen binnen de 14 dagen na de schade.”

Een klem installeren misschien?
“Nee, dat mag niet, want marters zijn wettelijk beschermd en mogen niet gevangen of gedood worden. Wat eigenlijk ook weinig zou uithalen want waar een marter verdwijnt neemt een andere snel zijn territorium in.”

Portretfoto: Jef Aerts