Ga naar inhoud
Onderox
Terug naar overzicht

Alles in teken van het Kempense weer

MERKSPLAS/TURNHOUT — Waarover klagen Vlamingen het meest? Precies: het weer! Te nat, te droog, te koud, te heet en wanneer gaat het nu eindelijk eens sneeuwen… Voor de broers Lander en Kristof Van Tricht uit Merksplas is het weer echter iets fascinerend. Op hun website www.weerturnhout.be houden ze de hele Kempen op de hoogte hoe weer en wind zich de volgende dagen zullen gedragen.

“We voorspellen hé”, begint Lander (24). “Je kan nooit 100% exact zeggen waar de volgende regenbui zal neerkomen.” Lander is geograaf van opleiding en de weersvoorspeller, Kristof (30) is eerder technisch aangelegd en houdt de website en het weerstation in de tuin op orde. Naast het weer in de Kempen houdt Lander op www.sneeuwhoogte.nl ook de sneeuwval in de skigebieden in het oog en waarschuwt hij op www.noodweer.be mee voor naderend onheil in de Benelux. Zoveel voorspellingen, zoveel vergissingen? Kristof: “We krijgen vaak te horen dat het weerbericht van Lander accurater is dan wat er op nationaal niveau wordt gepresenteerd. Omdat de regio waarvoor hij de weerkaarten opvolgt beperkter is en hij zo beter nuances kan leggen. Dat maakt een voorspelling betrouwbaarder.”

Wanneer kreeg de weermicrobe jullie te pakken?
Lander Van Tricht: “Ik zat nog op de lagere school toen ik elke ochtend al op teletekst naar de temperaturen in de Europese steden keek. Op een papiertje schreef ik dan de voorspelling van die dag op en hing dat op het prikbord in de gang, nog voor de anderen in huis wakker waren. Vanaf 2009 ben ik dagelijks de minimum- en maximumtemperatuur beginnen opschrijven en droomde ik van een weerblog zodat meer mensen mijn voorspellingen konden zien. Die blog werd dan een eenvoudige website, voor familie en vrienden die van mijn hobby wisten. Toen Kristof als technische bolleboos er zich mee ging moeien, werd dat steeds professioneler en kwamen er regelmatig nieuwe data bij. Met mooie weerkaarten, een buienradar, webcam en de juiste iconen. En daarnaast hebben we een Facebookpagina met meer dan tweeduizend volgers. Dat zegt dus iets over hoe mensen met het weer bezig zijn. Kempenaars mogen mij trouwens altijd contacteren via ons contactformulier als ze een preciezere voorspelling willen voor hun tuinfeest of favoriete vakantiebestemming.”

Jij bent geograaf. Helpen die studies je om weerkaarten te bestuderen?
Lander: “Ik heb door die studies al wel een goede achtergrond om weermodellen te begrijpen en conclusies te trekken. Tijdens mijn 2de master kon ik bij ‘Meteowing’ in Bevekom drie weken les volgen over weervoorspellingen. Maar veel is ook zelfstudie. En er veel mee bezig zijn natuurlijk. Hoe meer ik naar weermodellen kijk, hoe vlugger ik bepaalde patronen zie terugkomen. Momenteel werk ik aan de VUB aan een doctoraat over gletsjers en hoe die door de klimaatopwarming zich steeds verder terugtrekken. Tussen 2016 en 2018 heb ik zo de gletsjer Morteratsch in Zwitserland bestudeerd. Eén van de vaststellingen is dat die zich aan een veel sneller tempo terugtrekken dan voordien. Een tweede project gaat over de gletsjers in Kirgistan in Centraal-Azië, die voor de lokale bevolking erg belangrijk zijn voor irrigatie en water in het huishouden.”

Kristof, jij hebt niet alleen een technische knobbel, je doctoreerde als bio-ingenieur ook over de rol van de wolken boven de Groenlandse IJskap. Wat zijn jouw bevindingen?
Kristof Van Tricht: “De eindconclusie is dat als er boven Groenland geen wolken zouden zijn, de ijskap een derde minder zou smelten. Dat lijkt vreemd omdat wolken het zonlicht weerkaatsen maar ze leggen ook een deken boven de oppervlakte. Zeker ’s nachts houden ze de oppervlakte warm, wanneer het ijs dat overdag smelt eigenlijk terug zou moeten bevriezen. En hoe meer de aarde opwarmt, hoe meer vocht in de lucht en hoe meer wolken. Het is een vicieuze cirkel waarover we terecht bezorgd moeten zijn.”

Terug naar het Kempense weer. Wat stelt jullie weerstation in de tuin vast?
Kristof: “Een weerstation is altijd een momentopname. In de thermometerhut zitten sensoren die de minimum- en maximumtemperatuur meten. Ook de vochtigheid en de dauwpuntapparatuur lezen we er in af. In de zomer kan die laatste dichtbij de reële temperatuur komen en dan spreken we over ‘zwoel’ weer. De windmeter op het dak zegt iets over de gevoelstemperatuur. Daarnaast hebben we nog een neerslagstation. Al die informatie wordt via de sensoren en een internetkabel rechtstreeks op onze website gerapporteerd. Even belangrijk zijn echter het bijhouden van al die gegevens. Zo kunnen we op lange termijn trends in de weersveranderingen vaststellen.”

Is er ook evolutie in het weerbericht an sich?  Vroeger hoorden we Armand Pien spreken over isobaren, vandaag lijkt de straalstroom ons weer te bepalen.
Lander: “Dat klopt gedeeltelijk maar isobaren zijn er nog altijd hoor. Ze verbinden de punten met dezelfde luchtdruk. Liggen ze dicht bij elkaar, dan is er veel wind en evolueert het weer sneller op korte afstand. Liggen ze ver uit elkaar, dan blijft het weer stabieler. De straalstroom is er eveneens altijd geweest en veroorzaakt in principe alle grote weerpatronen. Voor een gewoon weerbericht is het echter niet nodig om die luchtstroming aan te halen. Hij wordt meer gebruikt in het vliegwezen. Als piloten hun vliegtuig op de straalstroom kunnen laten mee glijden, verbruiken ze minder energie en zijn ze sneller op hun bestemming. Maar weertermen worden ook vaak verkeerd gebruikt. Heb je voorbije winter niet gehoord van de Polar Vortex? Het leek een nieuwe uitvinding maar het is al eeuwenoud. Het is een groot lagedrukgebied boven de Noordpool dat soms verstoord wordt zodat de kans op koud weer in Europa toeneemt. Maar we kunnen zeker niet elke koudegolf daaraan toeschrijven, wat in de media op sensationele wijze wel werd verteld.”

De klimaatopwarming en al haar gevolgen zijn letterlijk een hot topic geworden, wat denken jullie ervan? Gaat Vlaanderen over honderd jaar onder water lopen?
Lander: “Zo extreem zou ik het nog niet stellen. Feit is wel dat we iets moeten gaan doen om de opwarming te vertragen. Tegenhouden kan niet meer, zoveel is al wel duidelijk. We gaan meer droge periodes zien die langer gaan duren. Vorig jaar was het al zover en het kan zich dit jaar herhalen. En als er regen valt, zijn dat korte en krachtige buien zodat het water niet de kans krijgt om in de bodem te dringen. Bovendien starten we deze zomer al met te lage grondwatertafels. De moeilijkheid is dat Vlamingen dat nog niet aan den lijve ondervinden. We jammeren als we onze gazon niet meer mogen besproeien maar dat is toch iets anders dan geen drinkwater meer hebben wat in sommige ontwikkelingslanden vandaag al een feit is.”

In hoeverre kan menselijk ingrijpen het weer bepalen?
Lander: “Dat zien we vandaag al gebeuren. Denk aan de Chinezen die tijdens de Olympische Spelen de wolken kapot schoten zodat de regen elders neerviel. Ook het stedelijk hitte-eiland komt door menselijk gedrag. Omdat we alles volbouwen, kan de hitte niet meer weg en koelt het ’s nachts minder af. Gelukkig blijven die ingrepen nog beperkt. Moesten we het echt kunnen, dan zouden we bij grote evenementen alle risico’s op bv. storm weghalen. En zou het Pukkelpopdrama in 2011 nooit gebeurd zijn.”

Van welk weer worden jullie nog vrolijk?
Beiden: “Sneeuw! We kunnen niet wachten als er in de Ardennen een sneeuwtapijt ligt om ernaartoe te trekken. Maar eigenlijk heeft elk weertype zijn charme. Aprilse grillen met een mooie regenboog, in de herfst achter het raam naar de regen kijken, een fikse onweersbui na een zwoele dag… Laat maar komen!”

Dé hamvraag: krijgen we weer zo’n ongelooflijke zomer zoals in 2018?
Kristof: “Daarover gaan we ons niet uitspreken. Puur logisch gezien, is de kans op opnieuw een droge en zachte zomer wel groter maar het echt beweren dat de zomer even zonnig zal zijn, dat is te riskant. Wij bepalen het weer niet, wij proberen het zo goed mogelijk te voorspellen. En om eerlijk te zijn: we hopen van niet. We hebben dringend water nodig!”

Meer info: www.weerturnhout.be

Tekst: Suzanne Antonis
Foto’s: Astrid Steurs


Reactie toevoegen

Velden met een * zijn verplicht.

Onderox?*